+
Aktualności
Aktualności
21.10.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Piast Superwomen – nowa wystawa czasowa w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie
18 października w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie otwarto nową wystawę czasową pt. "Piast Superwomen". Wystawa poświęcona jest piastowskim księżniczkom, księżnym, królowym i mniszkom – zarówno tym, których imiona i dzieje przetrwały na kartach dawnych kronik, jak i tych, których historie spowite zostały mgłą czasu. Wystawa potrwa do 17 października 2027 roku.
18.10.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Czy kamienice śnią o średniowieczu? Detal, mit i historia w secesyjnym Poznaniu
Wędrując ulicami miast – zaspani, zamyśleni, zapatrzeni w ekrany telefonów albo przejęci obowiązkami w pracy i domu – nierzadko dostrzegamy misterne motywy i symbole umieszczone przez dawnych artystów na otaczających nas budynkach z dawnych lat. Czasem warto więc choćby na chwilę zwolnić tempo, wziąć głęboki oddech, i zamiast wpatrywać się w świecący ekran telefonu spojrzeć do góry na imponujące elewacje kamienic powstałych w pierwszych dekadach XX wieku. Potrafią one nie tylko zachwycić nas swoim ponadczasowych pięknem, ale także ukazać pasjonujące „wizualne historie”, które nawiązują między innymi do… epoki średniowiecza. Wiele takich kamienic znaleźć dziś można w Poznaniu.
30.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Światy Słowian: Podsumowanie IV Konferencji Naukowej „Światy Słowian”
W dniach 16–18 września 2026 roku Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie stało się stolicą światowej mediewistyki. Już po raz czwarty wiodący naukowcy z 12 krajów i dwóch kontynentów spotkali się w ramach międzynarodowej konferencji „Światy Słowian”. W tym roku, to cykliczne wydarzenie odbyło się pod tytułem „Władza cesarzy, możnych i wiecu. Kto jej potrzebuje?”.
20.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Święte Koło Czcicieli Światowida: Wierzenia słowiańskie w okresie międzywojennym
Okres międzywojenny to czas, kiedy w Polsce rozkwitało zainteresowanie szeroko rozumianymi naukami tajemnymi i tradycyjnymi wierzeniami. Spotkania w Salonach, seanse spirytystyczne, a do tego – poprzez wzmożone działania archeologiczne i etnograficzne – gorliwe poszukiwania własnych korzeni oraz stylu narodowego w sztuce stanowiły istotne tło, na którym rodziły się mniej lub bardziej formalne ugrupowania o charakterze neopogańskim. Jednym z nich było Święte Koło Czcicieli Światowida powołane rzekomo w 1921 roku.
16.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Nowy miecz wczesnośredniowieczny z Finlandii i jego polskie analogie
Kilka dni temu archeolodzy z fińskiej firmy Maanalaoy poinformowali na swoim profilu internetowym o odkryciu dobrze zachowanego miecza wczesnośredniowiecznego i grotu włóczni. Zabytki zdecydowanie należą do wyrobów luksowych.
15.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Archeologia w Radio: “Stacja Archeo” w Dwójce
Już 27 września w radiowej Dwójce odbędzie się premierowy odcinek nowej audycji pt. „Stacja Archeo”.
13.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Najazd Normanów na Anglię – dziewięć wieków później Tkanina z Bayeux w British Museum
Tkanina z Bayeux to zabytek, którego entuzjastom wczesnego średniowiecza przedstawiać nie trzeba. Mierzące aż 70 metrów i bogato haftowane płótno stanowi rodzaj dawnego „komiksu", który opowiada pasjonujące dzieje normańskiego podboju Anglii w 1066 roku. Niebywałym zrządzeniem losu ten ważny "dokument" przetrwał w doskonałym stanie aż dziewięć wieków i teraz, po raz pierwszy we współczesnej historii, wyruszył w podróż do kraju, którego burzliwą historię tak barwnie ilustruje. Od 10 września tkaninę z Bayeux można oglądać w całej okazałości w British Museum w Londynie.
09.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Archeologia i „słowiańskości” na koniec lata
Wielkimi krokami zbliża się już koniec lata. W nadchodzących tygodniach odbędzie się jednak jeszcze kilka ważnych wydarzeń związanych z (pra)historią, archeologią wczesnego średniowiecza i szerokorozumianym światem słowiańskim: Festyn Archeologiczny w Biskupinie oraz międzynarodowa konferencja "Światy Słowian".
06.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
Franciszek Walczowski (1902-1983): Ludowość i legendy słowiańskiego świata
Franciszek Walczowski (1902-1983) był artystą-malarzem, docentem Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie i jednym z najważniejszych polskich twórców reprezentujących „nurt słowiański” w sztuce. Poprzez swoje dzieła malarskie i piśmiennictwo historyczno-ezoteryczne sprzeciwiał się panującym w niektórych kręgach opiniom o rzekomo ubogim charakterze słowiańskiej kultury duchowej i materialnej. Jego wszechstronna twórczość ukazywała świat wczesnego średniowiecza jako bogaty w treści i barwy, przepełniony myśleniem magicznym i pełen oddania dla dawnych obyczajów i obrzędów.
02.09.2026
DR HAB. LESZEK GARDEŁA
W tył zwrot. Wymowne wizerunki słowiańskich bestii
Sztuka wczesnego średniowiecza obfituje w wizerunki zwierząt. Rozmaite bestie ukazywane są na wyrobach z metalu, drewna, kości i kamienia, a czasem także na luksusowych tekstyliach. Wśród dawnych Słowian szczególnie popularne były wyobrażenia ptaków, koni, bydła i węży. Niektóre z tych istot bywały jednak ujęte w bardzo specyficznych pozach – z głowami lub łbami zwróconymi do tyłu. Czy był to jedynie zabieg artystyczny, czy może rodzaj komunikatu nasyconego szczególną symboliką?
Portal prowadzony przez
Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnieul. Kostrzewskiego 1, 62-200 Gniezno
t: 61 426 46 41
e: wczesnesredniowiecze@muzeumgniezno.pl
ZAJRZYJ DO NAS
Godziny otwarcia
od maja do września od 9.00 do 18.00od października do kwietnia od 9.00 do 16.00
